Alleen werken in de landbouw en bosbouw – hoe zorg je voor je veiligheid?

Wie alleen werkt in de landbouw of bosbouw, krijgt te maken met verschillende uitdagingen en risico's. Het werk vindt vaak plaats op grote terreinen, ver weg van collega's en andere mensen. Wanneer je diep in het bos of op een afgelegen deel van een boerderij aan het werk bent, kan hulp ver weg zijn als er iets gebeurt.

Als er tijdens het alleen werken een ongeluk plaatsvindt, kunnen de gevolgen ernstig zijn. Het kan lang duren voordat iemand merkt wat er is gebeurd of voordat hulp ter plaatse is. Daarom zijn duidelijke veiligheidsprocedures, betrouwbare communicatie en de mogelijkheid om je GPS-locatie te delen zo belangrijk.

Welke risico's zijn er bij alleen werken in de landbouw en bosbouw?

Volgens de Zweedse arbeidsomstandighedenautoriteit Arbetsmiljöverket behoort de bosbouw in Zweden tot de sectoren met de meeste arbeidsongevallen. Veelvoorkomende ongevallen zijn uitglijden en vallen op gladde of ongelijke ondergrond, verwondingen bij het werken met kettingzagen en ongelukken tijdens het kappen van bomen. Vooral het werken met door storm omgevallen bomen brengt risico's met zich mee, omdat stammen en takken bij het doorzagen plotseling met grote kracht kunnen bewegen.

Ook in de landbouw zijn er risico's, bijvoorbeeld bij het werken met tractoren, andere machines en grote dieren. Veel werkzaamheden worden bovendien uitgevoerd op plekken waar niet altijd iemand in de buurt is. Als je gewond raakt of in een situatie terechtkomt waaruit je jezelf niet kunt bevrijden, kan het daardoor lastig zijn om hulp te krijgen.

Het Zweedse kennisplatform Skogskunskap wijst er ook op dat mensen die alleen in het bos werken na een ongeval mogelijk langer op hulp moeten wachten. Beperkt mobiel bereik kan het bovendien moeilijker maken om contact met iemand op te nemen.

Zo bereid je je voor op veilig alleen werken

Veilig werken begint al voordat je aan de slag gaat. Door mogelijke risico's in kaart te brengen en vooraf te plannen hoe het werk moet worden uitgevoerd, kunnen veel ongevallen worden voorkomen. Arbetsmiljöverket adviseert onder andere om werkmethoden, uitrusting en procedures voor noodsituaties vooraf door te nemen. Bij het werken met een kettingzaag is het bijvoorbeeld belangrijk om de juiste beschermingsmiddelen te dragen en voldoende kennis te hebben om het werk veilig uit te voeren.

Skogskunskap benadrukt daarnaast hoe belangrijk het is om op tijd te stoppen wanneer je moe begint te worden. Vermoeidheid en stress kunnen namelijk je beoordelingsvermogen beïnvloeden. Bij bijzonder risicovolle werkzaamheden is het bovendien veiliger om samen met iemand anders te werken.

Wanneer je alleen moet werken, is het verstandig om altijd iemand te laten weten waar je bent en wanneer je verwacht terug te zijn. Zorg er ook voor dat je telefoon of andere communicatiemiddelen binnen handbereik zijn, bijvoorbeeld in een borstzak in plaats van in je rugzak.

GPS-locatiebepaling en persoonsalarmen bij alleen werken in de buitenlucht

Een persoonsalarm met GPS-locatiebepaling kan extra veiligheid bieden wanneer je alleen werkt in een groot bosgebied of op een afgelegen boerderij. In het bos zijn er meestal geen adressen of duidelijke herkenningspunten waarmee je eenvoudig kunt uitleggen waar je bent. Met GPS-locatiebepaling kan degene die het alarm ontvangt je locatie bekijken en hulpdiensten helpen om de juiste plek te vinden.

Een draagbaar persoonsalarm met valdetectie en een SOS-knop biedt daarnaast verschillende voordelen ten opzichte van alleen een mobiele telefoon. Als je valt, gewond raakt of niet meer kunt opstaan, kan het moeilijk zijn om je telefoon te pakken en hulp in te schakelen. Een persoonsalarm zoals MiniFinder Pico beschikt over zowel valdetectie als een SOS-knop, waarmee een alarm naar vooraf ingestelde contactpersonen kan worden verstuurd. Het valalarm kan ook automatisch worden geactiveerd wanneer het apparaat een val detecteert, zodat de ontvanger weet dat er mogelijk iets is gebeurd.

Bij buitenwerk is het belangrijk om het verschil tussen GPS-locatiebepaling en mobiel bereik te begrijpen. GPS wordt gebruikt om de locatie van een persoon te bepalen, terwijl het mobiele netwerk nodig is om het alarm en de locatiegegevens door te sturen. Dit betekent dat een persoonsalarm mogelijk nog steeds zijn locatie kan bepalen in gebieden met slecht mobiel bereik, maar dat er wel netwerkdekking nodig is om het alarm bij de ontvanger te laten aankomen. Daarom is het belangrijk om het mobiele bereik te controleren en de apparatuur te testen op de plekken waar je normaal gesproken werkt.

Duidelijke alarmprocedures maken het verschil bij een ongeval

Alarm kunnen slaan is een belangrijk onderdeel van veilig werken, maar het is minstens zo belangrijk dat iemand weet wat er moet gebeuren wanneer er een alarm binnenkomt. Het moet duidelijk zijn wie het alarm ontvangt, hoe er contact wordt opgenomen met de medewerker en wat er moet gebeuren als diegene niet reageert. Dit kan bijvoorbeeld betekenen dat je de persoon belt, contact opneemt met iemand in de buurt of indien nodig de hulpdiensten inschakelt.

Arbetsmiljöverket benadrukt dat werkgevers verantwoordelijk zijn voor passende EHBO-voorzieningen en noodprocedures die aansluiten bij de risico's op de werkplek. Regelmatige contactmomenten en duidelijk aangewezen contactpersonen zijn vooral belangrijk wanneer er wordt gewerkt op afgelegen locaties waar je nauwelijks andere mensen tegenkomt.

Alleen werken in de landbouw en bosbouw zal altijd bepaalde risico's met zich meebrengen, maar met de juiste voorbereidingen kun je een veiligere werkomgeving creëren. Door beschermingsmiddelen, duidelijke veiligheidsprocedures en een persoonsalarm voor alleenwerkers met GPS-locatiebepaling te combineren, wordt het eenvoudiger om hulp in te schakelen en je locatie door te geven als er iets gebeurt.